Kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9 không chỉ là dịp ôn lại trang sử hào hùng của dân tộc, tri ân các thế hệ cha, ông đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, mà còn là dịp để mỗi cán bộ, đảng viên và Nhân dân nhận thức sâu sắc hơn trách nhiệm của mình trong giai đoạn phát triển mới là giữ vững nền độc lập, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, khơi dậy khát vọng phát triển, sớm đưa đất nước đến bến bờ phồn vinh, hạnh phúc.

Cách mạng Tháng Tám năm 1945 là một trong những sự kiện vĩ đại nhất của lịch sử Việt Nam thế kỷ XX. Đây là kết quả của quá trình đấu tranh lâu dài, bền bỉ của dân tộc ta chống chủ nghĩa thực dân, phát xít, là kết quả của sự chuẩn bị chủ động, toàn diện và sự lãnh đạo đúng đắn, sáng suốt của Đảng Cộng sản Việt Nam. Ngay từ khi ra đời, Đảng ta đã xác định độc lập dân tộc là nhiệm vụ hàng đầu. Qua thực tiễn đấu tranh cách mạng, Đảng từng bước xây dựng lực lượng chính trị, lực lượng vũ trang, căn cứ địa cách mạng, phát triển phong trào quần chúng và chuẩn bị những điều kiện cần thiết để khi thời cơ xuất hiện có thể tiến hành tổng khởi nghĩa. Tháng 8/1945, Chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc, phát xít Nhật đầu hàng Đồng minh, chính quyền tay sai rơi vào khủng hoảng, thời cơ cách mạng xuất hiện. Trước tình hình đó, Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã kịp thời nắm bắt thời cơ, phát động toàn dân đứng lên giành chính quyền. Từ Hà Nội, Huế, Sài Gòn đến nhiều địa phương trong cả nước, Nhân dân đồng loạt nổi dậy. Chỉ trong khoảng hai tuần, chính quyền đã thuộc về tay Nhân dân. Thắng lợi ấy cho thấy một bài học có giá trị lâu dài đó là khi đường lối cách mạng đúng đắn, tổ chức chặt chẽ, biết dựa vào Nhân dân, phát huy sức mạnh đại đoàn kết và chủ động nắm bắt thời cơ thì sức mạnh của dân tộc có thể tạo nên những bước ngoặt lịch sử. Ngày 2/9/1945 là ngày hội lớn của dân tộc Việt Nam. Tại Quảng trường Ba Đình, trước hàng vạn đồng bào, Chủ tịch Hồ Chí Minh thay mặt Chính phủ lâm thời trịnh trọng đọc Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam dân chủ cộng hòa, nay là Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Bản Tuyên ngôn Độc lập không chỉ là văn kiện khai sinh ra một dân tộc, mà đó là lời khẳng định về quyền sống, quyền tự do và quyền độc lập của một dân tộc đã trải qua nhiều năm chịu ách áp bức, bóc lột. Giá trị của ngày 2/9 vì thế không chỉ nằm ở ý nghĩa lịch sử. Đó còn là biểu tượng của lòng yêu nước, ý chí tự lực, tự cường và khát vọng hòa bình của dân tộc Việt Nam. Từ nền độc lập giành được năm 1945, Nhân dân ta tiếp tục trải qua các cuộc kháng chiến trường kỳ, gian khổ để bảo vệ Tổ quốc, thống nhất đất nước; tiến hành công cuộc đổi mới, hội nhập quốc tế và từng bước xây dựng đất nước ngày càng phát triển. Mỗi thành quả hôm nay đều có sự đóng góp, hy sinh của nhiều thế hệ. Vì vậy, Kỷ niệm Cách mạng Tháng 8 và Quốc khánh 2/9 không chỉ để chúng ta tự hào về quá khứ mà còn để mỗi người Việt Nam ý thức sâu sắc hơn trách nhiệm đối với hiện tại và tương lai của đất nước.

Bước vào giai đoạn phát triển mới, đất nước đang đứng trước nhiều cơ hội lớn nhưng cũng đối mặt không ít khó khăn, thách thức. Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang làm thay đổi mạnh mẽ phương thức sản xuất, quản trị và đời sống xã hội. Cạnh tranh quốc tế ngày càng gay gắt; yêu cầu phát triển nhanh nhưng phải bền vững, tự chủ và thích ứng với biến động của thế giới ngày càng cao. Trong bối cảnh đó, những bài học từ Cách mạng Tháng Tám vẫn giữ nguyên giá trị, nhưng cần được vận dụng bằng tư duy mới, cách làm mới.

Trước hết, đó là bài học về phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc.

Cách mạng Tháng Tám thành công vì Đảng biết tập hợp, tổ chức và phát huy sức mạnh của đông đảo quần chúng Nhân dân. Ngày nay, phát triển đất nước cũng không thể chỉ dựa vào một lực lượng hay một khu vực riêng lẻ mà phải phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp, đội ngũ trí thức, người lao động và toàn thể Nhân dân. Đại đoàn kết phải được thể hiện bằng những chính sách thiết thực, chăm lo đời sống Nhân dân, bảo đảm công bằng xã hội, củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng và Nhà nước; đồng thời tạo điều kiện để mỗi người dân được đóng góp, cống hiến và hưởng thành quả phát triển.

Thứ hai, đó là bài học về nắm bắt thời cơ và chủ động thích ứng. Năm 1945, Đảng đã nhận diện đúng thời cơ lịch sử và quyết đoán hành động. Trong giai đoạn hiện nay, thời cơ mới đang đến từ khoa học, công nghệ, kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế toàn cầu, hội nhập quốc tế và những chuyển dịch lớn của chuỗi cung ứng toàn cầu. Nếu không chủ động đổi mới, chúng ta có thể bỏ lỡ cơ hội. Vì vậy, tinh thần của Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9 hôm nay cần được thể hiện bằng năng lực nhận diện thời cơ, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, biến chủ trương, nghị quyết thành chương trình, kế hoạch và những kết quả cụ thể trong thực tiễn.

Thứ ba, đó là bài học về tự lực, tự cường và khát vọng vươn lên. Độc lập dân tộc là thành quả của biết bao hy sinh, nhưng độc lập chỉ thực sự bền vững khi đất nước có tiềm lực kinh tế, quốc phòng, an ninh, khoa học, công nghệ và nguồn nhân lực đủ mạnh. Trong điều kiện hội nhập sâu rộng, Việt Nam cần tiếp tục xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ gắn với chủ động, tích cực hội nhập quốc tế; nâng cao năng lực cạnh tranh; phát triển doanh nghiệp Việt Nam; làm chủ công nghệ quan trọng; xây dựng nguồn nhân lực chất lượng cao. Tinh thần tự lực, tự cường hôm nay không có nghĩa là khép kín, mà là chủ động hội nhập nhưng không phụ thuộc; hợp tác rộng mở nhưng giữ vững lợi ích quốc gia, dân tộc; tiếp thu tinh hoa thế giới nhưng phải phát huy nội lực.

Thứ tư, đó là bài học về vai trò của cán bộ và năng lực tổ chức thực hiện. Một chủ trương đúng chỉ trở thành hiện thực khi được tổ chức thực hiện hiệu quả. Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9 cho thấy vai trò đặc biệt quan trọng của tổ chức, cán bộ, công tác tuyên truyền, vận động và khả năng tập hợp quần chúng. Ngày nay, yêu cầu đó càng cao. Cán bộ, đảng viên phải gần dân, sát dân, hiểu dân, có trách nhiệm với công việc; nói đi đôi với làm; lấy hiệu quả công việc và sự hài lòng của Nhân dân làm thước đo. Đặc biệt, trong quá trình đổi mới tổ chức bộ máy, sắp xếp đơn vị hành chính, vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp và đẩy mạnh cải cách hành chính, cán bộ càng phải đổi mới tư duy, nâng cao năng lực quản trị, khắc phục tình trạng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm.

Kỷ niệm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9 cần được gắn chặt với khơi dậy tinh thần khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc. Thế hệ cha ông của năm 1945 chiến đấu để giành độc lập thì thế hệ hôm nay phải nỗ lực xây dựng một đất nước độc lập, giàu mạnh, văn minh, hiện đại. Mỗi thời kỳ có một nhiệm vụ lịch sử khác nhau. Trước đây, nhiệm vụ hàng đầu là giành chính quyền, bảo vệ độc lập và thống nhất đất nước. Ngày nay, nhiệm vụ trọng tâm là phát triển kinh tế nhanh và bền vững, nâng cao đời sống Nhân dân, xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, phát triển văn hóa và con người Việt Nam, bảo vệ vững chắc Tổ quốc, giữ vững môi trường hòa bình, ổn định để phát triển. Tinh thần ấy cần được cụ thể hóa bằng những việc làm thiết thực: lao động sáng tạo, học tập không ngừng, ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, nâng cao năng suất lao động, bảo vệ môi trường, xây dựng văn hóa công vụ, giữ gìn kỷ luật, kỷ cương và tích cực tham gia xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh. Đối với cán bộ, đảng viên, kỷ niệm Quốc khánh còn là dịp để tự soi, tự sửa, nâng cao tinh thần trách nhiệm trước Đảng, trước Nhân dân; kiên quyết đấu tranh với chủ nghĩa cá nhân, bệnh hình thức, quan liêu, lãng phí, tiêu cực; đồng thời chủ động bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh với thông tin sai trái, xuyên tạc lịch sử và thành quả cách mạng.

Đối với tỉnh Cà Mau, vùng đất địa đầu cực Nam của Tổ quốc, tinh thần Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9 càng có ý nghĩa sâu sắc. Đây là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, nơi các thế hệ cán bộ, đảng viên và Nhân dân đã kiên cường đấu tranh, đóng góp sức người, sức của cho sự nghiệp giải phóng dân tộc và bảo vệ Tổ quốc. Trong giai đoạn hiện nay, phát huy truyền thống ấy cần được chuyển hóa thành động lực phát triển. Cà Mau cần tiếp tục khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế về kinh tế biển, nông nghiệp, thủy sản, năng lượng tái tạo, du lịch; đẩy mạnh khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và đời sống Nhân dân. Đặc biệt, trong điều kiện địa phương đang thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, yêu cầu đặt ra là phải xây dựng bộ máy tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả; đổi mới phương thức lãnh đạo, quản lý; nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp. Mỗi cán bộ, đảng viên và người dân Cà Mau cần phát huy truyền thống cách mạng, tinh thần đoàn kết, ý chí tự lực, tự cường, biến niềm tự hào về quê hương thành hành động cụ thể trong học tập, lao động, sản xuất, kinh doanh góp phần xây dựng Cà Mau ngày càng phát triển, văn minh, hiện đại, xứng đáng với truyền thống anh hùng của vùng đất địa đầu cực Nam của Tổ quốc.

Cách mạng Tháng Tám năm 1945 và Quốc khánh 2/9 là những dấu mốc không thể phai mờ trong lịch sử dân tộc Việt Nam. Đó là biểu tượng của lòng yêu nước, ý chí độc lập, sức mạnh đại đoàn kết và bản lĩnh của một dân tộc biết đứng lên làm chủ vận mệnh của mình. Kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9 không chỉ là ôn lại lịch sử để tự hào, mà quan trọng hơn là nhìn vào lịch sử để hành động. Tinh thần Tháng Tám, Quốc khánh 2/9 phải được tiếp nối bằng khát vọng phát triển; ý chí độc lập phải được thể hiện bằng năng lực tự lực, tự cường; sức mạnh đại đoàn kết phải trở thành động lực xây dựng đất nước; còn niềm tự hào dân tộc phải được chuyển hóa thành trách nhiệm, kỷ cương, sáng tạo và cống hiến.

Phát huy khí thế hào hùng, mỗi cán bộ, đảng viên và mỗi người dân Việt Nam hôm nay hãy cùng chung sức, đồng lòng, tận dụng thời cơ, vượt qua mọi thách thức, quyết tâm xây dựng đất nước giàu mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh, vững bước tiến vào tương lai. Từ mùa Thu năm 1945 đến mùa Thu năm 2026 là một hành trình dài của dân tộc. Thế hệ cha, ông ta đã làm nên lịch sử bằng lòng yêu nước và sự hy sinh, thì thế hệ hôm nay có trách nhiệm viết tiếp lịch sử bằng trí tuệ, bản lĩnh, khát vọng và những thành quả phát triển cụ thể.